Khi đời sống dân cư chuyển mình mạnh mẽ, chuyện gánh vác việc làng, việc phố không thể theo nếp cũ. Cuộc bầu cử trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố (TDP) nhiệm kỳ 2026 - 2031 đang diễn ra sôi nổi trên toàn tỉnh chính là dấu mốc thúc đẩy việc đổi mới hoạt động tự quản ở cơ sở. 

Hân hoan đi bầu cử

Sáng 16-8, Nhà văn hóa thôn Đại Điền Tây 1 (xã Diên Điền) rực rỡ cờ hoa. Mới hơn 6 giờ, người dân trong thôn đã nô nức tới sớm để chờ tham dự cuộc họp bầu thôn trưởng. 7 giờ sáng, cuộc họp cộng đồng dân cư bắt đầu, sân nhà văn hóa không còn ghế trống. Sau lễ khai mạc và các nội dung công bố, thảo luận, người dân lần lượt bỏ phiếu. 11 giờ, kết quả kiểm phiếu được công bố: Ông Ngô Hoài Bảo (36 tuổi) đã trúng cử thôn trưởng với tỷ lệ tán thành 99,97%. Ông Nguyễn Tấn Phước (người dân trong thôn) phấn khởi chia sẻ: “Những ngày qua, chúng tôi đều mong chờ ngày trực tiếp cầm lá phiếu bầu chọn người đại diện cho thôn. Hôm nay, bầu được một người trẻ, tâm huyết, năng động, rành thôn xóm, chúng tôi rất yên tâm”. Ông Ngô Hoài Bảo bày tỏ: “Thôn Đại Điền Tây 1 được hợp nhất từ 3 thôn, hiện có hơn 1.000 hộ dân. Thời gian tới, tôi sẽ nỗ lực sát cánh cùng Chi bộ, Ban công tác Mặt trận và các đoàn thể; luôn gần gũi, lắng nghe và giải quyết công bằng, minh bạch mọi việc trong thôn. Tôi cũng mong được bà con ủng hộ, góp ý để kịp thời điều chỉnh, phục vụ tốt hơn cho cộng đồng”. Ông Phan Văn Trí - Chủ tịch UBND xã Diên Điền cho biết, để đợt bầu cử thành công, UBND xã đã xây dựng kế hoạch, hướng dẫn, ban hành các quyết định, chỉ đạo Phòng Văn hóa - Xã hội in ấn, cấp phát tài liệu, biểu mẫu và bám sát, đôn đốc các thôn trang trí, niêm yết thông tin. Trong ngày 16-8, toàn bộ 12 thôn trên địa bàn xã đã tổ chức bầu cử thành công, người dân đều phấn khởi.

Đại diện cử tri Tổ dân phố 2 (phường Bảo An) kiểm tra hòm phiếu và tiến hành niêm phong.

Cùng ngày, xã Phước Hữu và phường Bảo An đồng loạt tổ chức bầu trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố tại các khu dân cư. Từ sáng sớm, không khí tại các điểm tổ chức cuộc họp cộng đồng dân cư đã rộn ràng; cờ hoa, băng rôn, khẩu hiệu tuyên truyền được trang trí nổi bật, tạo không khí phấn khởi trong ngày bầu cử. Ngay sau lễ khai mạc, các cử tri đại diện hộ gia đình lần lượt thực hiện quyền bỏ phiếu. Nhờ công tác chuẩn bị chu đáo, cuộc bầu cử diễn ra dân chủ, nghiêm túc, đúng quy định và thuận lợi. Phường Bảo An đã hoàn thành việc bầu tổ trưởng tại 17 TDP. Xã Phước Hữu đã hoàn thành việc bầu 14 trưởng thôn. 

Ông Nguyễn Đức Nghĩa - Chủ tịch UBND xã Phước Hữu cho biết, trên địa bàn xã có 28 người ứng cử để bầu 14 trưởng thôn. Tại các hội nghị cộng đồng dân cư, cử tri các thôn đã thống nhất lựa chọn hình thức bỏ phiếu kín nhằm bảo đảm nguyên tắc dân chủ, khách quan, tôn trọng quyền lựa chọn và phản ánh trung thực ý chí, nguyện vọng của cử tri đại diện hộ gia đình. Nhờ làm tốt công tác chuẩn bị, thông tin, tuyên truyền, cuộc bầu trưởng thôn tại các khu dân cư trên địa bàn xã diễn ra thuận lợi, đúng quy định. Tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội tại các khu vực bỏ phiếu được bảo đảm. Công tác bỏ phiếu diễn ra nhanh gọn, nghiêm túc, dân chủ, đúng trình tự, quy định. Đến 11 giờ 30 phút, cử tri đại diện hộ gia đình tại các thôn đã hoàn thành việc bỏ phiếu. Kết quả cuộc bầu cử là cơ sở để UBND xã xem xét, quyết định công nhận người trúng cử theo quy định. Qua đó, kiện toàn đội ngũ trưởng thôn, đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ ở cơ sở, góp phần xây dựng cộng đồng dân cư đoàn kết, phát triển.

Phấn chấn chuẩn bị thật chu đáo  

Thành công tại những nơi đã tổ chức bầu cử càng nhân lên sự khẩn trương ở những địa bàn sắp tổ chức. Tại phường Nha Trang, thông tin về bầu cử được thiết kế dưới dạng đồ họa và đăng tải trên trang thông tin điện tử, trang mạng xã hội của phường và các nhóm Zalo của 36 TDP, giúp nhiều cán bộ, công chức, viên chức dù bận rộn ở nhiệm sở vẫn nắm bắt được. Bên cạnh đó, hình thức tuyên truyền qua hệ thống truyền thanh, xe lưu động hoặc lồng ghép qua các cuộc họp, các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao... được đẩy mạnh. Bà Nguyễn Thị Phương Duyên - Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam phường cho biết, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam phường còn tổ chức 2 đoàn giám sát đối với 2 tổ bầu cử; cử người giám sát, hỗ trợ tại tất cả tổ bầu cử trong ngày bầu cử 23-8.

Niêm yết danh sách cử tri đại diện hộ gia đình tại Tổ dân phố 1 Phước Thành (phường Nam Nha Trang).

Tại phường Nam Nha Trang, người dân đang phấn chấn chờ đến ngày 23-8 để đi bầu tổ trưởng TDP. Ông Tạ Quang Học - Bí thư Chi bộ TDP 1 Phước Thành cho biết, TDP hiện có gần 460 hộ dân. Chi bộ đã quán triệt cho gần 190 đảng viên của chi bộ và gần 160 đảng viên đang công tác giữ mối liên hệ với tổ chức đảng và Nhân dân nơi cư trú để tích cực tham gia cuộc họp bầu tổ trưởng TDP. Còn tại TDP Thành Đạt, nơi có đông người dân đi biển, tổ bầu cử chú trọng lồng ghép tuyên truyền về bầu cử tại từng hộ khi thực hiện các cuộc điều tra xã hội học. 

Công tác chuẩn bị bầu cử được triển khai chu đáo tại các xã, phường trên địa bàn tỉnh. Tại phường Đô Vinh, từ ngày 24-7, UBND phường đã ban hành kế hoạch phân công từng bộ phận. Theo ông Nguyễn Phương Nhân - Phó Chủ tịch UBND phường, 15 TDP sẽ đồng loạt tổ chức bầu cử vào ngày 23-8 bằng hình thức bỏ phiếu kín. Bên cạnh chuẩn bị tốt các điều kiện phục vụ, phường cũng đẩy mạnh tuyên truyền, góp phần bảo đảm cuộc bầu cử diễn ra đúng quy định, an toàn, tiết kiệm và hiệu quả. Tại xã Ninh Phước, ông Trần Thanh Sơn (thôn Vĩnh Thuận) cho biết, những ngày qua, loa truyền thanh và các trang mạng xã hội của xã thường xuyên thông tin về cuộc bầu cử và người ứng cử trưởng thôn.

Ở khu vực miền núi, từ đầu tháng 8, Phòng Văn hóa - Xã hội xã Bắc Khánh Vĩnh đã chủ động tham mưu UBND xã phối hợp với Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã xây dựng, triển khai kế hoạch bầu trưởng thôn và hướng dẫn cho các thôn. Không khí chuẩn bị tại 4 thôn đang rất khẩn trương. Danh sách hộ gia đình, các quyết định liên quan đến bầu cử đã được niêm yết công khai. Phòng Văn hóa - Xã hội hướng dẫn các thôn tuyên truyền từ khá sớm, ưu tiên hình thức tuyên truyền trực tiếp, lưu động, phù hợp với địa bàn có nhiều đồng bào dân tộc thiểu số. Công tác trang trí cũng được chú trọng để tạo không khí phấn khởi trong Nhân dân. Ông Cao Văn Lộc (thôn Suối Thơm) cho biết: “Thấy nơi khác đã bầu chọn được người đại diện của thôn, chúng tôi cũng háo hức lắm. Tôi đã nắm rõ thời gian, địa điểm bầu cử và sẵn sàng chờ đến ngày 23-8 để đi bầu người đại diện mới cho thôn làng”.

Yêu cầu mới về người "vác tù và" ở khu dân cư

Không chỉ là một đợt sinh hoạt cộng đồng, cuộc bầu cử trưởng thôn, tổ trưởng TDP lần này còn có ý nghĩa quan trọng khi yêu cầu đặt ra ở cơ sở ngày càng cao. Trước đó, tỉnh Khánh Hòa đã sắp xếp 1.233 thôn, TDP và 1 cụm dân cư thành 880 thôn, TDP (521 thôn, 359 TDP); giảm 353 thôn, TDP, tương đương giảm 28,6%. Quy mô của nhiều thôn, TDP mở rộng đáng kể, đòi hỏi năng lực quán xuyến của trưởng thôn, tổ trưởng TDP cũng phải nâng tầm. Giờ đây, những người "vác tù và" ở thôn, TDP không thể chỉ "gọi loa, ghi sổ" mà còn phải biết tổ chức, kết nối cộng đồng dân cư.

Người dân thôn Đại Điền Tây 1 (xã Diên Điền) bỏ phiếu bầu thôn trưởng.

Nhìn nhận về sự thay đổi này, ông Đàng Năng Tom - Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Phước Hậu cho biết, không chỉ đáp ứng các tiêu chuẩn theo quy định, trưởng thôn còn cần am hiểu phong tục, tập quán địa phương, nhiệt tình, trách nhiệm, năng động, tháo vát; có khả năng nắm bắt, phản ánh trung thực tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân; tích cực tuyên truyền, tập hợp, khuyến khích người dân phát triển các mô hình kinh tế phù hợp, góp phần nâng cao thu nhập”. Bà Dương Thị Tố Nga - Bí thư Chi bộ TDP Lộc Thọ 1 chia sẻ: “TDP Lộc Thọ 1 hiện có 1.096 hộ dân. Địa bàn rộng, dân cư đông, đòi hỏi tổ trưởng TDP phải thực sự năng động, rành công nghệ mới bắt nhịp được với thực tế”. Bà Lê Thị Hường (thôn Phước An 2, xã Phước Hậu) kỳ vọng người được bầu chọn làm trưởng thôn sẽ làm tốt vai trò “cầu nối” giữa Nhân dân với chính quyền cơ sở...

Ông Võ Chí Vương - Giám đốc Sở Nội vụ cho biết, để bảo đảm cuộc bầu cử trưởng thôn, tổ trưởng TDP nhiệm kỳ 2026 - 2031 diễn ra thành công, Sở Nội vụ đã chủ động tham mưu UBND tỉnh ban hành các văn bản chỉ đạo; thường xuyên hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc các địa phương tổ chức bầu cử dân chủ, công khai, đúng trình tự, thủ tục và quy định của pháp luật. Thành công của cuộc bầu cử không chỉ góp phần kiện toàn đội ngũ người hoạt động ở cơ sở mà còn góp phần quan trọng ổn định tổ chức, phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, củng cố khối đại đoàn kết và nâng cao hiệu quả hoạt động của thôn, TDP sau sắp xếp. Việc cử tri tham dự đông đủ, trực tiếp thảo luận, biểu quyết hoặc bỏ phiếu lựa chọn người có đủ phẩm chất, năng lực, uy tín đã thể hiện sinh động việc thực hiện phương châm: “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Ông tin tưởng những người được Nhân dân “chọn mặt gửi vàng” sẽ phát huy tốt vai trò hạt nhân ở cộng đồng dân cư, góp phần củng cố vững chắc chính quyền của Nhân dân ngay từ cơ sở.

NGUYỄN VŨ - LÂM ANH